NGÔN NGỮ & VĂN HÓA

CHÚC MỪNG NĂM MỚI

Chiến sự Libi: Vẫn chưa có lối thoát

Posted by tuldvnhloc trên Tháng Tư 15, 2011

Tăng sức ép buộc từ chức

“Nhóm liên lạc quốc tế” về Libi mới thành lập kêu gọi đại tá Muammar Kaddafi từ chức, mở đường cho người dân Libi tự quyết định về tương lai.
Động thái trên được đưa ra tại hội nghị thượng đỉnh về Libi diễn ra tại Qatar. Thủ tướng nước chủ nhà Hamad bin Jassem bin Jabr Al Thani đọc tuyên bố chung của hội nghị, trong đó nhấn mạnh việc nhóm liên lạc quốc tế muốn chính quyền đại tá Kaddafi chấm dứt ngay lập tức các vụ tấn công vào thường dân và rút quân khỏi các thành phố họ đang bao vây hoạc dùng vũ lực kiểm soát.
Bên cạnh đó, nhóm liên lạc quốc tế về Libi gồm chủ yếu các thành viên liên quân đang không kích nước này và một số tổ chức quốc tế cũng đồng ý tiếp tục “hỗ trợ vật chất” cho phe nổi dậy Libi. Đây được coi là những từ ngữ mập mờ, nhằm mở đường cho những trợ giúp mạnh mẽ và cụ thể hơn cho phe chống chế độ Kaddafi.
Trong khi đó, phe nổi dậy đang tìm cách lật đổ Kaddafi đã xuất hiện lần đầu tiên trong cuộc họp thượng đỉnh tại Qatar. Sự kiện này diễn ra giữa lúc giao tranh ở Mistara, thành phố thuộc quyền kiểm soát của quân nổi dậy, đang ngày một xấu đi khi lực lượng của đại tá Kaddafi tiếp tục các cuộc công kích dữ dội.
Trước thềm hội nghị Qatar, hai nước đóng vai trò chính trong chiến dịch Libi là Pháp và Anh cùng kêu gọi NATO đẩy mạnh hơn nữa các cuộc công kích. BBCdẫn lời Ngoại trưởng Anh William Hague cho rằng tình hình tại Libi vẫn đang bế tắc. Ông cũng nói rằng khó có thể tiên đoán khi nào chiến sự kết thúc, nhưng các cuộc không kích của liên quân đã cứu sống hàng ngàn người.
Đại diện NATO cũng đánh giá khối quân sự này đã làm rất tốt với tất cả thực lực vốn có, trong đó thành công trong việc thành lập vùng cấm bay, bảo vệ những người dân thường và áp dụng thi hành lệnh cấm vận vũ khí đối với chính quyền Kaddafi.
Phía chính phủ của đại tá Kaddafi, phát ngôn viên Moussa Ibrahim khẳng định quân và dân Libi sẵn sàng chiến đấu bất kỳ khi nào cần thiết. Tripoli trước đó cũng chấp nhận kế hoạch hoà bình của Liên minh châu Phi, tuy nhiên phe nổi dậy đã bác bỏ vì cho rằng giải pháp này không thể chấm dứt quyền lực của đại tá Kaddafi ngay lập tức.

Đánh đến khi Kaddafi ra đi

Lãnh đạo các nước Anh, Pháp và Mỹ, hôm nay (15/4), cam kết sẽ tiếp tục chiến dịch quân sự ở Libi cho đến khi nào Muammar Kaddafi phải thoái lui.

Trong một bài viết chung với những ngôn từ mạnh mẽ được đăng tải trên các báo ở cả hai bờ Đại Tây Dương, Thủ tướng Anh David Cameron, Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy và Tổng thống Mỹ Barack Obama cho biết để cho đại tá Kaddafi tiếp tục nắm giữ quyền lực sẽ là một “sự phản bội vô lương tâm” đối với người dân Libi.

“Không thể hình dung ai đó cố tàn sát người dân của chính mình lại có thể đóng một vai trò trong chính phủ tương lai của họ”, các nhà lãnh đạo viết. “Chừng nào Kaddafi còn tại vị, NATO và các đối tác liên minh phải duy trì chiến dịch của mình để dân thường tiếp tục được bảo vệ và áp lực nhằm vào chế độ tăng lên”.

“Sau đó, một sự chuyển đổi đúng đắn từ chế độ độc tài sang tiến trình lập hiến đầy đủ có thể thực sự bắt đầu, đứng đầu là một thế hệ lãnh đạo mới. Để sự chuyển đổi đó thành công, đại tá Kaddafi phải ra đi, và ra đi vĩnh viễn”.

Chính quyền Kaddafi đã có phản ứng ngay tức khắc khi con gái nhà lãnh đạo này, Aisha, nói với một đám đông ở Tripoli rằng yêu cầu cha cô ra đi là một sự xúc phạm đến phẩm giá người Libi và rằng ông không chỉ ở Libi mà còn ở trong tim tất cả người dân nước này”.

Bài báo của các lãnh đạo liên minh xuất hiện giữa thời điểm các nỗ lực ngoại giao không thể khắc phục được sự chia rẽ giữa các thành viên NATO về tiến độ thực hiện cuộc chiến trên không vốn đã kéo dài 3 tuần qua và tình hình trên mặt đất cho thấy nhiều dấu hiệu bế tắc.

Washington, dẫn dắt chiến dịch trong tuần đầu tiên, đã trao quyền chỉ huy cho NATO và đảm nhận vai trò hỗ trợ. Anh và Pháp than phiền rằng các thành viên NATO khác không cung cấp đủ hỏa lực cần thiết để loại trừ các xe bọc sắt của Kaddafi và giúp quân nổi dậy ở phía đông hạ bệ vị đại tá này.

Tại Berlin, các ngoại trưởng NATO cam kết trong một tuyên bố chung hôm 14/4 là sẽ cung cấp “mọi nguồn lực cần thiết và sự linh động tối đa” cho chiến dịch không kích nhằm duy trì một “cấp độ chiến dịch cao chống lại các mục tiêu phù hợp”.

Tuy nhiên, một số nước liên minh đã từ chối lời kêu gọi của Anh và Pháp rằng hãy đóng góp nhiều hơn nữa cho chiến dịch Libi.

Tìm lối thoát cho chiến dịch

Chiến dịch không kích Libi gần một tháng qua của liên quân vẫn chưa đạt được mục tiêu, khi chế độ Kaddafi tiếp tục tồn tại. Lực lượng đa quốc gia đang phải tích cách hỗ trợ trực tiếp cho lực lượng nổi dậy để tìm lối thoát.
Khi lập kế hoạch can thiệp quân sự vào Libi, liên quân tính toán một kế hoạch đánh nhanh rút gọn và kịch bản họ không hề muốn là sự nhùng nhằng và bế tắc tại chiến trường Bắc Phi. Điều này được các nước tham gia liên quân nêu ra rõ ràng ngay từ đầu chiến dịch can thiệp quân sự, với danh nghĩa lập vùng cấm bay tại Libi theo nghị quyết Liên Hợp Quốc.
Nhưng khi cuộc can thiệp Libi đang bước sang ngày thứ 28, dấu hiệu của sự bế tắc ngày càng rõ nét hơn. Hai nước đầu tàu liên quân là Anh và Pháp phải hối hả hâm nóng tinh thần chiến đấu của NATO cho thấy chiến dịch Libi đang đi không theo hướng họ tính toán từ đầu. Ngoại trưởng Đức Guido Westerwelle từng cho rằng có thể “không có giải pháp quân sự” cho cuộc khủng hoảng Libi.
Cả Paris và London cũng cùng chung mong muốn như phe nổi dậy Libi và kêu gọi Mỹ tái tham chiến với cường độ như giai đoạn đầu. Nhưng Washington vẫn chưa đồng ý và Anh, Pháp không còn cách nào khác phải hối thúc NATO đẩy mạnh hơn nữa các cuộc không kích. Ngoài ra họ liên tục tung ra các tối hậu thư đòi đại tá Muammar Kaddafi phải từ chức.
Trong khi đó, chế độ Kaddafi tin rằng việc họ tiếp tục tồn tại sẽ càng làm cho liên quân thêm mệt mỏi và bế tắc. Điều này khiến chính quyền chưa chịu lùi bước, dù sức ép mỗi ngày một tăng và tương lai sụp đổ được dự đoán là khó tránh. Tình thế khiến Libi lâm vào bế tắc, với việc NATO chưa thể khuất phục được chế độ Kaddafi nhưng phe nổi dậy lại không đủ mạnh để làm được điều đó.
Chiến dịch không kích kém hiệu quả trong khi không thể đổ bộ binh tham chiến Libi vì vướng nghị quyết Liên Hợp Quốc đã khiến liên quân quay sang chiến thuật gây tranh cãi là hỗ trợ vũ khí cho phe nổi dậy. Italy và Qatar ủng hộ hành động này, trong khi Bỉ và một số nước khác lo ngại đây là điều trái với nghị quyết của Hội đồng Bảo an.
Kể từ khi chiến dịch mở màn, các hội nghị quốc tế ở nhiều cấp về Libi liên tục được mở ra từ Paris, London đến Doha. Nội dung chính của các sự kiện quốc tế này đều xoay quanh việc làm cách nào để chấm dứt chế độ Kaddafi. Mới đây nhất là hội nghị ngoại trưởng NATO tại Berlin hôm qua nhằm “xốc lại đội hình” liên quân đánh Libi.
Tại đây, Anh và Pháp tiếp tục kêu gọi các thành viên khác của NATO nhiệt tình hơn nữa trong chiến dịch Libi, nhưng chưa nhận được sự đáp lại như ý. Quan điểm của Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton trong hội nghị Berlin là “ủng hộ nỗ lực của NATO cho đến khi nào Kaddafi phải ra đi” có thể được hiểu như mục tiêu của liên quân vẫn được giữ nguyên.

Nhưng do chiến dịch không kích có nguy cơ khó tìm lối ra, việc liên quân hỗ trợ vũ khí cho lực lượng nổi dậy làm nốt phần việc lật đổ chế độ Kaddafi được dự đoán chỉ là vấn đề thời gian. Các nước châu Âu cũng đã dọn đường cho việc này bằng những quyết định hỗ trợ tài chính và các tuyên bố mập mờ về “hỗ trợ vật chất” cho phiến quân Libi trong hội nghị Doha hồi đầu tuần.

(tổng hợp)
_____________________________________________

Advertisements

Trả lời

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: